سيد جلال مصطفوى كاشانى
259
مجموعه آثار دكتر سيد جلال مصطفوى كاشانى ( فارسى )
اسطوخودوس و ده گرم ريشهء سنبل الطيب را در دو الى سه فنجان آب جوش ، به مدت پنج دقيقه دمكرده ، پس از صاف كردن مىآشامند . آنچه در خاصيت اسطوخودوس عجيب به نظر مىرسد ، اين است كه علاوه بر خوابآور بودن ، مقوى قلب و اعصاب است . لئونس كارليه مىنويسد : اگر مدت چند هفته آن را مصرف كنند ، مقوى است و در مورد معالجه رعشهء اعضاى بدن ، سرگيجه ، انواع سردرد ، فراموشى و عصبانيت تأثير فراوان دارد . بهجرأت مىتوان گفت كه دانشمندان اروپا اين خواص اسطوخودوس را از پزشكان قديم فراگرفته و از كتب آنان اخذ كردهاند ، زيرا ما عين معرفى اين خواص را در آن كتابها مىبينيم ، چنانكه در قرابادين كبير ، جلد 1 ، صفحهء 204 ضمن شرح خواص اسطوخودوس عينا مانند كتاب لئونس كارليه ، به تقويت قلب ، دماغ ، درمان رعشه ، دوار ( سرگيجه ) ، درد اعصاب و تقويت ذهن اشاره مىكند و مخصوصا مىنويسد : اسطوخودوس مقوى قواى دماغى و جاروب دماغ است و مغز را از جميع فضول بلغميه و سوداويه پاك مىگرداند و نيز براى درمان صرع و ماليخوليا و نسيان [ ( فراموشى ) ] نافع است و چون گل آن را مربا سازند ، با شكر يا عسل و هر شب بهاندازهاى كه از گل آن يك مثقال محتوى باشد تناول نمايند و به آن ادامه دهند رافع غم و وسواس و موجب تفريح است تفريحى قوى و طرز تهيهء مرباى اسطوخودوس مانند ساير مرباها است و مقدار شكر يا عسل دو برابر وزن اسطوخودوس بايد باشد و اگر هر روز 15 گرم از اين مربا خورده شود تفريح مىآورد و مقوى حافظه و ذهن است و ساير خواص كه ذكر شد نيز بر آن مترتب مىباشد ؛ به همين منظور مىتوان شربت اسطوخودوس را نيز تهيه كرد بهاينترتيب كه صد گرم اسطوخودوس خشك را در 900 گرم آب و 100 گرم گلاب يك شب تا صبح بخيسانند و صبح بهطور ملايم بجوشانند تا ثلث آن باقى بماند . سپس صاف كرده 450 گرم قند يا عسل در آن داخل نموده بجوشانند تا قوام آن مانند شربت غليظ شود ، روزى 2 قاشق آشخورى تناول نمايند . 4 - داروى مصنوعى يا گياه طبى دنياى امروز از آن دنياهاى بسيار عجيبى است كه نظير آن را تاكنون كسى در سراسر تاريخ جهان به چشم نديده است ؛ از يكسو ، يك نويسندهء محقق در يك مجله ، حقيقتى را به